L'alternativa

«Hay que disolver IU, el Bloque y Los Verdes para crear una fuerza que aglutine a toda la izquierda alternativa al PSOE»

La coalición que fixeron nel so día Izquierda Xunida y el Bloque por Asturies pudo esconsonar ilusiones nun entamu a los que creyeron qu'ello diba derivar nuna verdadera alternativa al PSOE. Por embargu, esta xuntanza nun fizo más qu'esborriar la credibilidá d'IX y sentenciar al BpA. Esti tipu de simbiosis, que tamién se da notres dómines con más ésitu, nun furruló -y nun ta furrulando- n'Asturies. Y ello porque los sos integrantes nunca nun supieron defender los postulaos básicos que dambos glayaben cuando entá yeren solteros. Serán coses del matrimoniu...¡un tien que renunciar a tantes coses pa tener contenta a la otra parte que nengún fai lo que de verdá quier!

El plantegar la disolución d'IX y del Bloque ye una opción acertada si se fai col envís de construir una alternativa creyible a los partidos mayoritarios asturianos.

Esa alternativa tien d'amosar obligatoriamente un cálter conciliador y integrador con tola clas política asturiana nun representada anguañu por partíu políticu dalu y que cae nel mesmu espectru políticu qu'aquella pretende ocupar.Y ye responsabilidá de tolos involucraos l'amosar que se ye capaz de renunciar a munches coses por facer, daveres, un proyeutu grande, seriu y, sobre too, creyible.

La idea de Valledor tien de rescamplar darréu n'IX, Bloque, UNA y Andecha. El saber renunciar, el saber falar, el saber negociar y el saber trabayar xuntos ye lo que vos dará credibilidá y reconocencia y averarávos a la oportunidá qu'Asturies necesita. D'otramiente, toos seremos cómplices y partícipes del fracasu de la alternativa.

Pola unidá llingüística

Asociar la defensa d'una llingua col tener una determinada ideoloxía política particular ye un argumentu que vien siendo usáu davezu polos que nagüen pol desaniciu de tolo que nun arreciende a castellán.

Si a ello-y amestamos el fácil y mancante discursu de teoríes espansionistes, tenemos entós el compangu perfeutu pa entamar un frente ideolóxicu capaz d'espardise como la pólvora y semar desconfianza ente la xente.

Y ye un discursu tan potente que contamina incluso a los que tan o debieren tar nel mesmu barcu que nun ye otru que'l de los que naguamos por que tal desaniciu nunca nun llegue a facese realidá. Pero lo cierto ye que l'Asociación de Profesores y Monitores de Llingua Llïonesa acusa a l'Academia de la Llingua Asturiana d'espansionista por andechar nun cursu entamáu en Ponferrada.

L'esfuerzu que munches asociaciones y xente a títulu personal fai en defensa de la llingua asturlleonesa nun pue tener como recompensa la división ente los d'un lláu y l'otru del cordal, másime cuando esta defensa quier ser dafechu arrequexada polos mandamases de dambos llaos. Mandamases que ven con risión cómo les griesques en so barcu enemigu van terminar por fundilu ensin ellos gastar un cartuchu.

Hai que dar un sofitu a tolos actos fechos col envís de caltener viva la llingua ensin condiciones, entámelos quien los entame, seya onde seya. Porque si la cordal nos separa, xúnenos la llingua y les ganes de lluchar con ella, por ella.

La maza nun ye'l camín

Les lleis han tar penriba'l güeyu por güeyu, diente por diente. Los mazazos han dase per aciu de golpes de xusticia, sentencies y condenes; porque los mazazos físicos nun faen más que valtar los pegollos d'un sistema que tien de tener como finxu cimeru qu'escontra la violencia nun cabe violencia. Poro, la maza nun ye'l camín.

La SAÑArdá

Los segundos pasen. Los minutos y les hores tamién pasen. Un día y otru pasen. Les selmanes y los meses tamién pasen. Los años pasen. Pasa la vida, el tiempu pasa. Y lu perdemos. Miramos y nun vemos, somos y nun tamos. ¡Qué más quisiera que contigo tar y lliberame d'esta puta SAÑA-rdá!

"¡Que vien la muga!" o una coreana na Xuncarosa

Esto ye una hestoria verídica, qu'asocedió na Xuncarosa:

Fai tanto como tiempu hai que pasaron los años 50 del sieglu pasáu. Una familia a la gueta'l suañu que la siderurxa de les Asturies ufiertaba crució les montañes dende Castiella p'asitiase na Xuncarosa.

Trabayu nun faltaba pero les perres nun sobraben. L'home colaba tolos díes prau p'abaxo pala Ensidesa. La muyer, pa que tola familia pudiere facer usu del "drechu a cocina" de la casa alquilada, llavaba la so ropa, la de la fía y la del home xunta la propia de los caseros que los acoyíen.

La ropa llavábase en ríu. Y al ríu llegábase cruciando praos col barreñu ropa na tiesta y madreñes nos pies. Si les fuerces sobraben, sacábase provechu del viaxe pa llevar a casa calderos d'agua, ente la má y la fía. Anque ello nun yera tarea fácil pa dos castellanes con madreñes.

Nunu de los munchos díes murnios de nublina, d'esos nos que salir de casa yera pola obligación de facelo, la muyer empobinóse sola p'hacia'l ríu, calderu ropa na tiesta, madreñes nos pies. En saliendo de casa, la casera fízo-y la primer alvertencia: "Cuidáu cola muga" y la coreana coló prau p'abaxo. Nel camín, yera fácil atopar otres muyeres y homes faciendo los sos trabayos. Poquiñín a poco, el contautu diariu entamó a crear amistaes qu'anguaño entá se caltienen. Pero esi día, la xente paecía nun querer dexase ver.

En llegando al ríu, un home, con voz de fatiga, nun tardó en dici-y a la probe:

"Señora, ¿onde va? Nun ve que vien la muga"



La señora, acelerando'l pasu y alcordandose de lo que la casera-y alvirtiere al salir de casa, dio priesa pa llavar la ropa. Mentanto, dos homes en caballería, al vela, tornaron a insistir:

"¡Que vien la muga!"

La probe señora metió la ropa en barreñu y, cuando diba enfilar prau p'arriba, la inoportuna nublina d'esi día entamó a soltar orbayu. Pero esa mañana, el prau nun paecía tar empináu pa la muyer.. nun podía perder nin un minutu, la muga taba por venir.

Güei esa coreana, dende la so casa a la vera esi mesmu ríu, cúnta-y al so ñetu, el qu'esto escribe, les vivencies de la so mocedá nuna Asturies que tenía trabayu, suaños, muga y Xuncarosa.

Saludos güelina.

Dos años depués...

Y pasaron dos años. Nun puedo dicir que colara por tabacu, porque nun fumo. Simplemente colé, desapaecí. Pero ya toi equí otra vuelta, dos años depués... ¡y vaya panorama!

¿Qué paso tou esti tiempu? Daquién contome qu'hebo un furacán hai dellos díes... pero ¿pa tanto foi que fizo españar la burbuxa inmobiliaria? Si ya veíase venir cuando colé... aquello nun yera a caltenese por muncho. Alcuérdome de la xente faciendo planes de futuru y negociu queriendo mercar y vender pisos de contino, parceles nesti tarrén y praos nesti otru... ¡boooooooooom! Y los restos de la esplosión espardiéronse tanto que la onda espansiva baltió los tipos d'interés, los precios y ¡mamina! l'emplegu... ¿Cásique 4 000 000 de paraos que s'esperen nel Estáu? Pero si cuando colé dixéronme que dibamos algamar el plenu emplegu... ¡Seré inocente! Yo qu'albidraba que les empreses diben tar peleándose por mi y resulta que ye'l bancu'l que lo fai pa que-yos meta'l dineru...

Con esta folixa nun sé si merez más la pena colar otros dos años...

Día Mundial del Mediu Ambiente

Güei celébrase'l Día Mundial del Mediu Ambiente. Y entrugome yo...¿qué ye lo que hai que celebrar? ¿la enerxía de más gastada de mou innecesariu? ¿la cantidá de contaminantes que dende cuantayá colen a l'atmósfera? ¿que, en teniendo coche, naide nun usa'l tren o l'autobús?

A naide-y presta que-y camuden los sos hábitos. La defensa del ambiente ta faciéndose dende una perspectiva que nun tien en cuenta l'egoísmu natural de la raza humana. Poro, dende la mio opinión, si el desaniciu del mediu ambiente tien torna alguna y ésta supón el sacrificiu de la xente, nunca seremos quien a algamala.

Ye más fácil metelo too nuna bolsa basoria que separtar en tres dsitintes. Ye más cómodo garrar el coche qu'esperar 15 o 20 minutos por un autobús o un tren que,d'otramiente, van tardar en llevate al to destín munchu más tiempu. Ye más barato usar diesel que gasolina, anque ésta contamine menos. Ye más barato'l diesel convencional qu'el biodiesel, etc, etc....

Y mientras esto siga siendo asina nun albidro ésitu nengún al caltenimientu del mediu ambiente, que como'l so propiu nome diz, enteru ya nun tá.